Hỡi những người Việt chính cống, hãy chụp mũ thật lực vào!!!!!!!!!!!!

"Nó vùng dậy với tất cả nỗi oan ức nghiệt ngã tuyệt đối không đời nào được phơi bày. Nó, con chuột cống, đang mang một mũi tên có lẽ là một chiếc đũa bếp sắt… chạy chạy qua qua lại lại như chứng nhân cho tất cả sự ngược đãi, độc ác, gạt gẫm, xỏ lá…”

Nguyễn Đức Sơn viết những dòng mở đầu của truyện ngắn Con chuột cống khi tôi chưa chào đời, nhưng cách đây vài ngày tôi mới được đọc. Cám ơn em Ki đã gửi link để tôi có cơ hội đọc một truyện ngắn hay đến thế.

Truyện kể về chàng sinh viên y khoa tên Luân vừa bước ra khỏi chợ Bến Thành với “hai trăm gờ ram thịt bò” trên tay chợt trông thấy đám đông tụ tập bên đường. Người la hét, kẻ vỗ tay, người reo hò tán thưởng. Đám đông mỗi lúc một dày đặc hơn, vì khách qua đường hiếu kỳ ghé lại. Luân trông thấy đám đông đang bu quanh một con chuột bị đâm xiên qua người bằng chiếc đũa sắt. Con chuột chạy qua chạy lại một cách vô vọng, trong khi hai kẻ chủ mưu vụ hành quyết dùng lửa đốt. Mục đích của hai kẻ này là khiến con chuột chết càng lâu càng tốt, để kéo dài sự đau khổ của con vật bẩn thỉu kia, cũng là để niềm phấn khích rất thú vật của đám đông kia được tiếp diễn dài dài. Thấy trò này tàn nhẫn quá, Luân đã ném đá cho con chuột chết thật nhanh để khỏi phải đau đớn. Thế là Luân bị bầy-thú-đám-đông kia, trong đó có cả những nhân viên công lực quyền uy, chửi rủa, mạt sát.

“Nhắm mắt lại, Luân ném mạnh hòn đá lên đầu con vật khốn đốn nhưng không trúng. Luân lại càng sôi máu hơn. Nó thấy quá bất lực và hét lớn.

"Tại sao các ông không giết ngay tức khắc?"

A ha! Ô hô! A ha ha! cả bọn con nít và cả người lớn ở khu Lê Lai lao xao. Mọi con mắt bỗng đổ dồn đến Luân. Luân hoàn toàn bị vây kín bởi một thông đồng đầy đặc, lấp kín và ngu xuẩn của đám đông. Luân không thoát ra được. Mấy nhân viên cảnh sát đang xem tiến về phía Luân:

"Ê cậu kia, cậu định làm loạn đây sao?"

"Không, tôi không phải ở đây. Tôi chỉ là một người đi đường. Tôi không thể chịu thấu cảnh dã man rừng rú phi pháp và cực kỳ vô nhân trong vụ hành quyết này nên tôi có thái độ, hành động và tôi can thiệp."

Cả đám đông cười ồ lên. A ha! Ô hô! A ha ha!

Đợi cho tiếng cười la của đám đông tan dần, viên cảnh sát với cấp bực cao và có vẻ học thức mới hỏi tiếp Luân, giọng mai mỉa, hằn học và khinh bỉ. Trên đời này có biết bao nhiêu kẻ nhân danh cho tối tăm, ngu xuẩn cũng vênh mặt khinh bỉ kẻ khác.

"Ông can thiệp cho con chuột?"

"Thì ông đã thấy."

"Tôi chưa nghe ai nói bênh vực cho một con chuột cống bao giờ, ở các nước văn minh Âu Mỹ, người ta cũng chỉ bênh vực cho những con vật hữu ích nào đó hay ít ra một thân xác to lớn nào đó."”

…………

“Luân bình tĩnh cho đến phút chót. Đám đông tan dần, tan dần, tan dần. Những người đến chậm đều tỏ vẻ muốn hiểu nguyên nhân và cảnh tượng xảy ra. Một ông người Bắc di cư hỏi:

"Cái gì vậy thưa các ông?"

Một ông khác cũng người Bắc di cư trong đám đông tỏ vẻ rất biết chuyện, lấy giọng kẻ cả, bề trên, đại diện cho đám đông, cho phán xét và tiếng nói cuối cùng, đáp rất ư là gọn:

"Một người điên khùng gì đó".

Luân im lặng, Luân im lặng, Luân im lặng. Luân là môt hòn núi ngầm. Biển đã tràn ngập lên người nó. Bão tố đã tràn ngập người nó đến muôn đời”.

Tôi đã đọc truyện ngắn này với một sự thích thú cao độ, vì tác giả viết về một cái gì rất gần gũi đối với tôi, mà nhất thời tôi chưa nhớ ra đó là gì.

Hôm nay, lên mạng Talawas, thấy cảnh người ta công kích Trương Thái Du, tôi chợt nhớ tới truyện ngắn Con chuột cống của Sơn Núi.

Cái mà Nguyễn Đức Sơn gọi là bầy-thú-đám-đông đã thể hiện rõ mồn một ở đây và vô vàn nơi khác, trên dải đất hình con cá ngựa ưỡn ngực ra Biển Đông này. Ném đá hội đồng, chụp mũ, đả kích cá nhân… nhân danh lòng yêu nước, nhân danh sự trăn trở với vận mệnh dân tộc, và nhân danh bất cứ gì tốt đẹp nhất mà người ta có thể nghĩ ra để triệt hạ người phản biện - những người như anh sinh viên Luân – là sở trường của chúng ta, những người Việt.

Tôi đã gặp trên Talawas, ông Phạm Toàn - một trong những người chủ trương trang Bauxitevietnam.info - mở màn phiên tòa đấu tố Trương Thái Du bằng những lời kết án nặng đô: "rắn độc", "đặc vụ", "sĩ quan quân báo", "ma chiến hữu"... Cổ súy cho ông Phạm Toàn là những tên tuổi mà, theo tôi, rất nổi tiếng và thuộc nhiều dòng khác nhau: Nguyễn Trọng Tạo, Đào Hiếu… Họ đấy, những con người hôm qua đã lên án bá quyền, lên án tấn công cá nhân, cổ súy cho phản biện, cho sự khác biệt về chính kiến, cho tự do sáng tác… Họ đấy, những con người vừa mới thực thi văn hóa phản biện trong vụ bauxite, vừa mới tố cáo trò chụp mũ của báo chí nhà nước và Bộ Công thương. Thì hôm nay, cũng chính họ đấy, lại vận ngay các chiêu thức tương tự để đả kích một người có ý kiến khác với mình.

Mà không chỉ Trương Thái Du bị đấu tố, trong thời gian gần đây, có rất rất nhiều người vì có tiếng nói “khác biệt” đã chịu những màn “búa rìu dư luận” tương tự. Trịnh Cung đã bị đấu tố trên báo chí nhà nước và bị ném đá tập thể trong blog Hội Ngộ Văn Chương, đến mức hành động vứt tác phẩm của Trịnh Cung xuống sông cũng được các vị đại trí thức, văn nghệ sĩ cổ vũ nhiệt liệt. Hồi trước, Nguyễn Hữu Liêm viết “Cái âm điệu tủi thân, bi đát” cũng từng bị người ta - những người luôn tự hào là chống cộng, là đấu tranh cho tự do Việt Nam - mạt sát là tay sai Cộng sản. Đỗ Kh. mới “tếu táo” về ngày 30.4 và tướng Nguyễn Ngọc Loan thì đã hứng chịu một màn xạ kích của rất rất nhiều người - đa phần là những người luôn hô hào dân chủ.

Nhớ năm xưa, những Nguyễn Hữu Đang, Phùng Quán, Trần Dần… vì không chịu thỏa hiệp với cái xấu, vì nhất quyết đứng lên để nói tiếng nói của mình, đã bao phen bị trù dập, chụp mũ, đánh hội đồng trên các phương tiện thông tin của Đảng. “Bè lũ Nhân văn – Giai phẩm”, “Bọn phản động Nhân văn – Giai phẩm”, “bọn Trốt Xì Kít”… là những cái mũ nặng như chì mà các tên tuổi lớn của nền văn học Việt Nam như Xuân Diệu, Nguyễn Đình Thi, Hoàng Trung Thông… đã chụp lên đầu các “bạn văn nghệ” của mình. Một màn đánh hội đồng nhằm vào những con người dũng cảm.

Tôi không so sánh Trương Thái Du với những người bị đấu tố trong vụ Nhân văn – Giai phẩm, nhưng tôi thấy sự giống nhau đến kỳ lạ của những người cầm đá đứng xung quanh con mồi và những người cầm mũ chụp xuống đầu con mồi, trong vụ việc ngày xưa và những vụ hôm nay. Giống nhau đến xót xa.

Ở xứ sở này – hay đối với những con người có cội nguồn từ xứ sở này, phản biện là một thứ văn hóa xa lạ, kể cả đối với những vị giáo sư, tiến sĩ, ngồi mòn đít trên cả ghế nhà trường xã hội chủ nghĩa lẫn tư bản phương Tây. Trong khi đó, chụp mũ, đánh hội đồng, ném đá tập thể dường như là bản năng gốc, là phản xạ tự nhiên hay ít ra cũng là một thứ văn hóa đã thấm vào máu thịt của nhiều người, đáng buồn là rất nhiều người.

Chiến tranh, bom đạn, chất độc hóa học đã hủy diệt nhiều thứ trên đất nước này, nhưng riêng cái văn hóa chụp mũ, đánh hội đồng, ném đá tập thể thì dường như ngày càng sống mãnh liệt hơn. Mãnh liệt đến xót xa.